Największy słownik MIDI

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

ACTIVE SENSING: Jest to całkiem przydatna funkcja zaimplementowana w niektórych urządzeniach MIDI. Jej działanie polega na tym, że urządzenie, które odbiera sygnały MIDI wysyłane z innego urządzenia (np. kontrolera w postaci klawiatury MIDI), cały czas „nasłuchuje”, czy nie nastąpiło zerwanie komunikacji z tymże kontrolerem. Jeśli urządzenie „wyczuje”, że komunikacja się zerwała, automatycznie generuje komunikat All Notes Off , co zapobiega pozostaniu brzmiących w nieskończoność, „wiszących” nut.

AD/DA: Konwersja sygnału audio z analogowego do cyfrowego (Analog-to-Digital) i z cyfrowego do analogowego (Digital-to-Analog). Konwersja może odbywać się w różnej rozdzielczości, co przekłada się na różną jakość dźwięku po konwersji. Konwersja AD/DA nie ma wpływu na sygnał MIDI, który z definicji jest „cyfrowy”.

ADDITIVE SYNTHESIS: Synteza Addytywna. Rodzaj syntezy dźwięku, w której dźwięk powstaje poprzez połączenie (nałożenie na siebie) harmonicznych o różnej wysokości i różnej głośności. Dobry przykład zastosowania syntezy addytywnej to Organy Hammonda, w których mieszamy ze sobą różne składowe brzmienia instrumentu  przy pomocy systemu suwaków.

ADSR (Attack, Decay, Sustain, Release): Obwiednia (najczęściej: „Obwiednia dźwięku”) powszechnie występuje w generatorach dźwięku. Obwiednię określają cztery następujące po sobie fazy: Narastanie, Opadanie, Podtrzymanie i Zanik. Narastanie (Attack) określa w jakim czasie dany parametr osiąga swój początkowy poziom. Opadanie (Decay) określa w jakim czasie parametr przechodzi do kolejnej fazy – Podtrzymania (Sustain). Podtrzymanie (Sustain) określa czas, w jakim dany parametr będzie pozostawał na tym samym poziomie do chwili wygenerowania komunikatu „Note off„. Zanik (Release) określa w jakim czasie parametr wygasa (wybrzmiewa) do zera. Ponieważ generatory obwiedni są powszechnie występującą sekcją w większości syntezatorów, standard MIDI przewiduje kontrolę ich przy pomocy kontrolerów ciągłych (suwaków, gałkek, pokręteł, joysticków) lub przy pomocy parametrów NRPN (Non-Registered Parameter Numbers).

AES/EBU: Jeden z kilku profesjonalnych formatów wymiany cyfrowych sygnałów audio. Specyfikacja MIDI nie odnosi się do tego formatu i generalnie nie będziemy sobie tym zawracać głowy.

AFTER TOUCH: Parametr, który mierzy siłę reagowania dźwięku (granej nuty) na wzrost/spadek siły dociskania klawisza po jego uderzeniu. After touch może być polifoniczny (poszczególne nuty reagują osobno na zmianę siły docisku odpowiadających im klawiszy) lub monofoniczny (wszystkie nuty reagują na siłę docisku mierzoną jednym parametrem, wspólnym dla wszystkich grających klawiszy). After touch jest przydatne do dodawania efektu tremolo lub wibrato podobnie, jak skrzypek może dodać wibrato zwiększając nacisk palca na strunę lub zwiększyć głośność poprzez wzrost siły nacisku smyczka na strunę.

AIFF: Format przechowywania i transferu danych audio specyficzny dla platformy Mac. Jest ekwiwalentem formatu WAV na platformie PC.

ALL NOTES OFF: Komunikat z grupy Komunikatów kanałowych (Channel Messages), który zawiera rozkaz dla grającego urządzenia MIDI, aby zakończyło granie wszystkich brzmiących w danej chwili nut. Jest to prawdziwy ratunek w przypadku pojawienia się „zawieszonych” (brzmiących w nieskończoność) nut.

ARPEGGIATOR: Funkcja odpowiedzialna za generowanie w czasie rzeczywistym serii informacji, najczęściej dotyczących wysokości dźwięku. W ten sposób arpeggiator może wytwarzać powtarzające się frazy i motywy. Początkowo zadaniem arpeggiatorów było odtwarzanie standardowych patternów opartych o konwencjonalne skale muzyczne i budowę akordów. W ostatnich latach spotyka się bardzo złożone algorytmy arpeggio, zdolne do wytwarzania skomplikowanych pod względem rytmicznym i dynamicznym artykulacji, takich jak bicia gitarowe, rytmy perkusyjne i inne. W niektórych instrumentach algorytmy arpeggio są zapisane w postaci nieedytowalnych wzorców, w innych – możliwa jest ich edycja. Ponieważ są one zapisane w postaci danych MIDI, manipulowanie nimi i dokonywanie zmian może dotyczyć takich parametrów jak wysokość brzmienia, czas trwania nuty, głośność i timing.

Powrót na początek

BANDPASS FILTER: Rodzaj filtra, który eliminuje równocześnie składowe dźwięku powyżej określonej częstotliwości oraz poniżej określonej częstotliwości, pozostawiając tylko to, co pozostało „po środku”. Jego zastosowanie namierzone jest bardziej na uzyskanie różnego rodzaju „efektów specjalnych”, niż na uzyskanie naturalnych brzmień.

BANK: Zbiór przechowujący wiele brzmień, sampli, patternów itd. W specyfikacji MIDI, pojedynczy bank może przechowywać do 127 elementów. MIDI umożliwia wybieranie różnych banków brzmień przy pomocy polecenia Bank Select.

BINARNY SYSTEM: System liczbowy zwany również dwójkowym. Jego nazwa wzięła się stąd, że do reprezentacji dowolnej liczby wykorzystuje on tylko dwie cyfry: „0” i „1”. Na systemie binarnym opiera się funkcjonowanie komputerów, oprogramowania., a także systemu MIDI.

BIT / BYTE: Bit / Bajt. Anglojęzyczny skrót od „Binary digit” . Bit jest najmniejszą, podstawową jednostką informacji wykorzystywaną w wielu systemach, w tym w systemie MIDI. Generalnie bajt składa się z 8 bitów, jednak system MIDI dodaje do każdego bajtu dodatkowe dwa bity: jeden na początku (tzw. bit startu) i jeden na końcu (tzw. bit stopu).

BIG-ENDIAN: W angielskiej terminologii występują pojęcia „Big-Endian” i „Little-Endian„. Pojęcia te odnoszą się do kolejności, w jakiej następuje po sobie sekwencja dwóch bajtów, tzw. Starszego bajtuMłodszego bajtu zapisanych w pamięci. Porządek Big-Endian(na polski przetłumaczmy to jako „porządek starszego bajtu”) oznacza, że wartość starszego bajtu (MSB) jest zapisana w pierwszej kolejności, a wartość młodszego bajtu (LSB) w drugiej kolejności. Na zasadzie analogii, porządek „Little-Endian” oznacza odwrotną sytuację, tzn. najpierw w pamięci instrumentu jest zapisana wartość młodszego bajtu (LSB), a potem starszego bajtu (MSB).

BIT DEPTH: Rozdzielczość bitowa. Jest to liczba bitów (czyli „jedynek” lub „zer” w liczbie binarnej), które są wykorzystywane do zapisu danych cyfrowych, takich jak dźwięk, w określonej jednostce czasu. Jeden taki zapisany punkt w czasie nazywany jest próbką lub samplem (ang. sample). Zwiększenie zawartości próbki o każdy kolejny jeden bit oznacza podwojenie liczby możliwych wartości, jakie może przyjąć próbka. 16-bitowa próbka może być opisana dowolną z 65 536 wartości. Dla porównania, 24-bitowa próbka może przyjąć 16 777 216 możliwych wartości.

BAUD: Bod. Jednostka miary prędkości szeregowej transmisji danych. MIDI zapewnia transmisję z prędkością 31,25 kBod-ów, co odpowiada możliwości przesłania 31 250 bitów w ciągu sekundy.

BUFOR: Przestrzeń pamięci RAM wykorzystywana do tymczasowego przechwywania danych.

BUS: Szyna. Ścieżka przekazu dźwięku w urządzeniu lub sekcja będąca częścią urządzenia, np. miksera. Pojęcie to może się odnosić do elementu sprzętowego (urządzenia lub jego części) lub wirtualnego (np. szyna w aplikacyjnym mikserze, który widzimy na ekranie).

Powrót na początek

CENTRAL PROCESSING UNIT (CPU): Procesor. Mózg komputera. Silikonowy chip, który wykonujący główne obliczenia. MIDI nie generuje obciążeń istotnych z punktu widzenia obciążenia procesora ale już wtyczki audio (sterowane przecież przy pomocy MIDI), które intensywnie korzystają z grafiki komputera, stanowią dla procesora istotne obciążenie.

CHANNEL: Kanał MIDI midi jest „szyną” przy pomocy której mogą komunikować się pomiędzy sobą urządzenia wysyłające i odbierające dane MIDI. Zgodnie ze specyfikacją standardu MIDI, do wykorzystania jest 16 kanałów MIDI (1-16) poprzez dowolny port lub sieć. W celu umożliwienia urządzeniom MIDI komunikowania się, muszą one zostać ustawione na ten sam kanał MIDI.

CHANNEL MESSAGES: Komunikaty kanałowe, charakteryzują się tym, że w bajcie nagłówka (header byte) zawierają numer kanału MIDI. Większość komunikatów płynących w strumieniu danych MIDI to właśnie Komunikaty kanałowe takie, jak  Note On, Note off, czy Program Change. Dane MIDI, które są przesyłane globalnie, czyli bez przyporządkowanego żadnego kanału MIDI, to Komunikaty systemowe (System Messages).

CHORUS: Efekt audio, którego działanie polega na nałożeniu na siebie dwóch lub więcej wersji tego samego sygnału audio o lekko przestrojonej względem siebie tonacji. Rezultatem działania efektu Chorus jest mięsiste, czasem wibrujące brzmienie. Ponieważ ten efekt jest powszechnie używany, w specyfikacji MIDI otrzymał swój dedykowany numer kontrolera MIDI: (# 93), za pomocą którego można regulować ilość zastosowanego efektu Chorus.

CLOCK: Zegar. Regularna seria elektronicznych impulsów, które służą do kontroli tempa urządzeń czasu rzeczywistego (sekwencerów, automatów rytmicznych itp.). Zegar MIDI (ang. MIDI Clock) umożliwia zsynchronizowanie dwóch lub więcej urządzeń w taki sposób, że jedno z nich wysyła komunikaty MIDI Clock, a pozostałe urządzenia odbierają te komunikaty i „podporządkowują się” urządzeniu wskazanemu, jako Master Device.

CONTINUOUS CONTROLLER: Kontroler CC (skrót od oryginalnej nazwy w jęz. angielskim) jest to jeden z parametrów MIDI, który wymaga częstej i płynnej regulacji. Na przykład może to być głośność (volume) lub modulacja (modulation). Kontrolerami CC można sterować w czasie rzeczywistym przy pomocy manipulatorów takich, jak pokrętło, suwak, czy joystick, które znajdziemy w naszym instrumencie. Kontrolerami tymi można również sterować za pomocą sekwencji przesyłanych komunikatów MIDI.

CONTROLLER: Kontroler MIDI jest to urządzenie, które transmituje dane MIDI. Może być to prosta klawiatura MIDI przeznaczona do sterowania innymi  urządzeniami MIDI, natomiast sama nie generująca dźwięku. Może być to syntezator z klawiaturą MIDI, który pełni tę samą funkcję, co „goła” klawiatura. Może to być również alternatywny kontroler MIDI, w postaci gitary lub instrumentu dętego, a nawet tak wyszukanego sprzętu jak dedykowany pad, „magiczne” rękawiczki lub dotykowa powierzchnia z funkcją sterowania protokołem MIDI.

Powrót na początek

DEFAULT SETTING: Ustawienia fabryczne. Jest to stan ustawień, z którymi kupiliśmy i po raz pierwszy włączyliśmy urządzenie. Większość urządzeń wyposażono w przycisk „reset”, za pomocą którego możliwe jest przywrócenie ustawień fabrycznych.

DELAY: Jest to efekt dźwiękowy, który wytwarza lub symuluje różnicę w czasie między bezpośrednim (oryginalnym) sygnałem, a sygnałem powielonym („odbitym echem”). Efekty Delay wykorzystujące protokół MIDI zachowują się podobnie, manipulując w tym celu danymi o granych nutach, starając się udawać efekt echa. Z pojęciem „delay” w odniesieniu do systemu MIDI możemy zetknąć się również w innym znaczeniu. Określa się w ten sposób słyszalne i niepożądane opóźnienie, które może powstać pomiędzy chwilą wysłania komunikatu MIDI, a wywołaniem dźwięku poprzez wysłany komunikat.

DIGITAL AUDIO: Dźwięk cyfrowy. Reprezentacja dźwięku w postaci danych liczbowych. Aby przetworzyć prawdziwy (żywy) dźwięk na dźwięk cyfrowy, musi on zostać przetworzony przy użyciu analogowo-cyfrowego konwertera (ang. A-D, czyli „Analog-to-Digital”). W celu odsłuchania dźwięku zapisanego cyfrowo dane muszą zostać ponownie przetworzone, tym razem przy pomocy konwertera cyfrowo-analogowego (ang. D-A, czyli „Digital-to-Analog”. Jakość dźwięku cyfrowego zależy od wielu czynników, począwszy od jakości konwerterów A-D i D-A, na częstości próbkowania i bitowej rozdzielczości danych audio kończąc.

DIGITAL SYNTHESIS: Synteza cyfrowa. Metoda syntezy, która w celu wytwarzania dźwięku i kontroli nad nim wykorzystuje liczby, w przeciwieństwie do syntezy analogowej, która zamiast na liczbach, opiera się na zmiennych przebiegach analogowych.

DIN CONNECTOR: Złącze DIN. Oryginalne złącze wykorzystywane do transmisji danych MIDI. Protokół MIDI wykorzystywał i wciąż może wykorzystywać 5-pinowe, 180-stopniowe złącze DIN, jakkolwiek tylko 3 piny (nr. 1, 3 i 5) są faktycznie wykorzystywane do komunikacji MIDI.

DIRECTX PLUG-IN: Wtyczka DirectX. Jeden z popularnych standardów wtyczek z instrumentami i efektami. Pierwotnie wprowadziła ten standard firma Cakewalk w swoich aplikacjach DAW.

DRUM MACHINE: Automat perkusyjny. Elektroniczne urządzenie odtwarzające brzmienia perkusyjne i rytmy. Automaty perkusyjne wywodzą się z lat 1960-tych, a więc powstały przed standardem MIDI. Twórcą pierwszego automatu perkusyjnego był Roger Linn. Automaty perkusyjne pełniły pierwotnie funkcję akompaniamentu w organach. Pierwsze urządzenia firmy Linn designs zapoczątkowały bardzo popularną niegdyś serię urządzeń perkusyjnych Akai MPC. Znalazły one szerokie zastosowanie w muzyce Hip-Hop. Brzmienia charakterystyczne dla tych urządzeń przetrwały próbę czasu i zostały przeniesione do epoki syntetycznych dźwięków perkusyjnych i spopularyzowane za pomocą choćby takiego automatu perkusyjnego, jak słynny Roland TR-808.

DSP (Digital Sound Processing): Cyfrowe przetwarzanie dźwięku. Szerokie spektrum procesów, które wytwarzają „efekty” taki, jak pogłosy (reverbs), echa (delays) i chorusy w oparciu o dane z wyjścia cyfrowego audio.

DYNAMICS: Dynamika. Zmiana poziomu głośności, tzn. rożnica pomiędzy najwyższym i najniższym poziomem głośności. Odpowiednie zachowanie naturalnej dynamiki dźwięku jest istotne z punktu widzenia jego naturalnego brzmienia. Z drugiej strony, pojawia się potrzeba ingerencji w dynamikę dźwięku, w celu uzyskania dźwięku na wystarczająco spójnym (jednolitym) poziomie, które jest odbierane jako „wystarczająco głośne”.

Powrót na początek

ECHO: Opóźnienie pomiędzy dwoma lub więcej dźwiękami na tyle duże, że dźwięki te da się rozpoznać jako odrębne zdarzenia. Ogólnie rzecz biorąc, aby uzyskać efekt ECHO, opóźnienie pomiędzy dźwiękami powinno trwać minimum 50 milisekund.

ENVELOPE: Obwiednia. Określenie oznaczające ogólnie kształt (tzn. przebieg) dźwięku, jego wysokości lub głośności. Przykładem najczęściej spotykanych parametrów obwiedni dźwięku w syntezatorach i generatorach dźwięku są ADSR.

EQ: Equalizacja. Proces przetwarzania dźwięku, którego celem jest odcinanie lub wzmacnianie określonych częstotliwości występujących w dźwięku, w efekcie czego następuje zmiana jego brzmienia.  Nazwa pochodzi od celu, w jakim początkowo wprowadzono equalizację, a było nim uczynienie brzmienia dźwięku bardziej naturalnym i zrównoważonym (ang. equal).

EVENT: Zdarzenie. Odrębny i określony komunikat MIDI, taki jak np. Note On, Note Off, dane Pitch Bend lub Program Change. Pojemność niektórych urządzeń (w szczególności sprzętowych sekwencerów) może być określona w liczbie zdarzeń MIDI. Nie należy mylić tego z liczbą nut, ponieważ może to prowadzić do błędu. Zapisaniu jednej nuty może bowiem towarzyszyć kilkaset zdarzeń MIDI, zwłaszcza jeśli intensywnie wykorzystywane są takie manipulatory, jak After Touch, Pitch Bend, czy Modulation Wheel.

Powrót na początek

FADE IN/OUT: Pojęcie to najczęściej odnosi się do audio, w sytuacji gdy głośność śladu audio ulega stopniowemu pogłośnieniu lub wyciszeniu. W przypadku MIDI, możliwe jest  posłużenie się komunikatami kontrolera MIDI nr 7 (Volume) lub nr 11 (Expression), aby oddać ten efekt. Wysyłanie kolejnych, rosnących lub malejących wartości (od 0 do 127) jednego z wymienionych parametrów spowoduje opisany powyżej efekt pogłośnienia lub wyciszenia danej ścieżki MIDI. Jeżeli chcemy uzyskać taki sam efekt dla całego utworu, konieczne jest wysyłanie analogicznej sekwencji komunikatów na każdym z wykorzystywanych w utworze kanałów MIDI.

FADER: Suwak/pokrętło. Manipulator spotykany w mikserach (zarówno sprzętowych, jak i aplikacyjnych), wykorzystywany do płynnej kontroli nad sygnałem. Suwaki/pokrętła wykorzystuje się również do generowania komunikatów MIDI, przy pomocy których na analogicznej zasadzie steruje się parametrami określonych kontrolerów MIDI.

FILTER: Filtr.W odniesieniu do audio, filtr, zgodnie z tym co sugeruje jego nazwa. odfiltrowuje określone częstotliwości z sygnału audio, w celu uwydatnienia jego charakterystyk tonalnych. Dolnoprzepustowe (Low), górnoprzepustowe (High) i pasmowe (Band) filtry przepuszczają odpowiednie częstotliwości i odfiltrowują pozostałe. Komunikaty MIDI Continuous Controller (CC #74 „Brightness” i #71 „Resonance„) potrafią filtrować brzmienie dźwięków w systemie MIDI (dotyczy to większości zestawów brzmień zgodnych ze standardem GM), które potrafią reagować na ten parametr. Pojęcie filtra MIDI może też odnosić się do filtrowania (ignorowania) pewnych danych MIDI, a nie częstotliwości dźwięku audio.

FILE FORMAT: Format pliku określa sposób, w jaki zorganizowane są dane zapisane w pliku, umożliwiający rozpoznanie tych danych określonym aplikacjom lub urządzeniom. Standardowe formaty plików, takie jak .WAV i .MID (Standard MIDI File) umożliwiają transfer danych pomiędzy aplikacjami różnych producentów, ponieważ wszystkie one wykorzystują te same podstawowe funkcjonalności (sekwencer MIDI, edytor audio itp.).

FSK (Frequency Key Shifting): Stara metoda synchronizacji wykorzystująca zmieniającą się częstotliwość dźwięku. Była to pewna i skuteczna metoda, a jej cechą charakterystyczną był wystwarzany dość nieprzyjemny dźwięk przypominający odgłos borującego wiertła dentystycznego.

Powrót na początek

GENERAL MIDI (GM): Standard rozwinięty we wczesnych latach 1990-tych oparty na typach brzmień. Umożliwia on odtworzenie sekwencji (zapisanych w formacie .MID) na dowolnym urządzeniu zgodnym z „GM” w taki sposób, żeby zabrzmiało to przynajmniej „OK”. Ustalenie takiej zunifikowanej numeracji brzmień pozwala przy pomocy  komunikatów „Program Change” wywołać na różnych instrumentach zbliżone brzmienia z grupy pianin, gitar akustycznych, itd.

Jak w większości przypadków, MIDI określa 128 podstawowych brzmień, przy jednoczesnym założeniu, że jest możliwość rozszerzenia palety dostępnych brzmień w bardziej złożonych urządzeniach.

Powrót na początek

HARDWARE: Określenie fizycznego (sprzętowego) elementu wyposażenia, począwszy od komputera, aż po instrument muzyczny. Aby sprzęt mógł „zrobić cokolwiek”, potrzebne są mu odpowiednie rozkazy/instrukcje, które otrzyma od software’u, czyli od oprogramowania.

HEXADECIMAL (HEX): System liczbowy szesnastkowy, wykorzystujący 16 cyfr (w przeciwieństwie do powszechnie używanego systemu dziesiętnego, wykorzystującego 10 cyfr: od 0 do 9). W systemie szesnastkowym po cyfrach 0-9 następują ltery A-F, co daje łącznie 16 symboli reprezentujących 16 „cyfr”.  Z systemem szesnastkowym stykamy się często w tabelach kodów MIDI, gdzie producenci podają zarównoreprezentację danego kodu  się równocześnie które z reguły  najczęściej są określane codes are most commonly supplied in this format.

Powrót na początek

KEYBOARD SPLIT: Podział klawiatury na dwa obszary (lub więcej), do których przypisane są inne brzmienia.

KILOBYTE (kB): Kilobajt. Jednostka miary określająca ilość danych zapisywanych w pamięci komputera, na dysku lub w pamięci zewnętrznej. Jeden kilobajt to 1000 bajtów danych.

Powrót na początek

LIBRARIAN: Rodzaj programu komputerowego, który pomaga zorganizować i zapisać zestawy brzmień syntezatora lub innego instrumentu. Program tego typu pozwala po pierwsze zapisać brzmienia na zewnątrz instrumentu i w ten sposób stworzyć ich bezpieczną kopię zapasową, a także stanowi narzędzie zwiększające dostępną przestrzeń do przechowywania brzmień instrumentu. Ogólnie rzecz biorąc, do ładowania i zapisywania tego typu informacji wykorzystuje się zrzuty danych MIDI (MIDI Bulk Dump).

LITTLE-ENDIAN: Zobacz: Big-Endian.

LOCAL ON/OFF: Komuniat kanałowy MIDI, który określa, czy naciskanie klawiszy twojego instrumentu ma wywoływać brzmienia pochodzące z wewnętrznego generatora brzmień (Local ON), czy też nie (Local OFF). Ten parametr jest ważny i przydatny, przy jego pomocy można zapobiec powstawaniu niepożądanych zapętleń objawiających się najczęściej w postaci „podwójnych nut”.

LOOP: Pętla. Dotyczy sytuacji, kiedy dany fragment muzyczny powtarza się (zapętla) wielokrotnie. Czasem jest to przydatna rzecz, np. kiedy w refrenie powtarza się kilka razy ta sama fraza muzyczna na perkusji. W samplingu „loop point” (punkt zapętlenia) jest to miejsce, w którym próbka dźwięku zapętla się, czyli od tego punktu zaczyna grać od początku (zawsze dąży się do tego, aby to zapętlenie sampla było w miarę możliwości niewyczuwalne słuchem). Pętla może być też zjawiskiem niepożądanym, kiedy sygnał audio na wyjściu urządzenia powraca na jego wejściu, dając niepożądany, metaliczny przydźwięk. Niepożądana pętla w przypadku transmisji danych MIDI może zdestabilizować, a nawet zawiesić aplikację lub urządzenie. W takim przypadku ostatnią deską ratunku może być funkcja „MIDI Reset„, o ile jest ona dostępna w aplikacji lub urządzeniu, którego używasz.

LOW FREQUENCY OSCILLATOR (LFO): Generator wolnych przebiegów. Moduł syntezatora lub parametr, który wykorzystuje infradźwięki (poniżej progu słyszalności) do modulowania innego parametru, takiego jak głośność (Volume), wysokość dźwięku (Pitch), czy brzmienie (Tone).

(LEAST SIGNIFICANT BYTE) LSB: Mniej znaczący bajt. Określenie to odnosi się do przypadków, gdy wartość określona jest przy pomocy dwóch bajtów. Wówczas bajt LSB (mniej znaczący) to ten, którego wartość ma mniejszy udział (mniejszą wagę) w łącznym określeniu wartości przez dwa bajty.

Powrót na początek

MASTERING: Proces finalnej obróbki nagrania, polegający na ogólnej obróbce i dostosowaniu brzmienia całości zarejestrowanego utworu (a nie jego poszczególnych  śladów), jego głośności i ewentualnie na zaaplikowaniu efektów w odniesieniu do całego nagrania. Mastering to ostatni proces przed opublikowaniem nagrania (np. w postaci płyty CD).

METRONOM: Fizyczne, mechaniczne urządzenie, które przy pomocy swojego  rytmicznego „klikania” pozwala muzykowi utrzymać równe tempo. W aplikacjach DAW istnieje funkcja metronomu, którego tempem steruje zegar MIDI (MIDI Clock).

MIDI ADAPTER: Kabel lub przejściówka umożliwiająca podłączenie urządzenia MIDI do komputera przez port USB, port do drukarki lub inny dostępny w komputerze.

MIDI CABLE: Standardowy kabel do podłączania urządzeń MIDI ma na obu końcach 5-pinowe złącze DIN. Sygnał MIDI może być też transmitowany przez inne kable, takie jak: USB, FireWire, a nawet bezprzewodowo.

MIDI CHANNEL: Kanał MIDI. Dane MIDI są przesyłane na 16 oddzielnych kanałach. Każdy z tych kanałów może być wykorzystany zarówno do wysyłania, jak też odbierania poleceń MIDI z innych urządzeń. Robiąc połączenia MIDI pomiędzy instrumentami, komputerami i urządzeniami, zawsze wybieramy kanał MIDI (od 1 do 16), na którym chcemy się komunikować. W aplikacjach DAW często wykorzystuje się kilka kanałów MIDI równocześnie: jeden na potrzeby każdego śladu (track) utworu. Zdarza się też, że korzysta się równocześnie z więcej, niż jednego portu MIDI, z których każdy ma swoje 16 kanałów MIDI.

MIDI CHOKE: Efekt „dławienia się”, kiedy port MIDI jest przeładowany nadmierną ilością przesyłanych w tym samym czasie danych MIDI. Takie przeładowanie może objawiać się różnie: począwszy od nierównego timingu, przez brak zabrzmienia niektórych nut, na zawieszeniu całego systemu kończąc. Przyczyną „dławienia się” może być, jak już wspomniano, zbyt duża ilość transmitowanych danych. Mogą być nią także nieprawidłowe połączenia pomiędzy urządzeniami lub błędne ustawienia powodujących zapętlenie danych MIDI (ang. „MIDI data loop”). Czasem problem można rozwiązać wysyłając komunikat Reset lub All Notes Off , a czasem trzeba zmienić połączenia (wirtualne lub fizyczne, tzn. kablami) między instrumentami.

MIDI CONTROLLER: Kontroler MIDI (sprzętowy). Dowolne urządzenie elektroniczne, które może generować i wysyłać dane MIDI. Najczęściej jako kontrolerów MIDI używa się klawiatur MIDI ale istnieje też wiele innych: gitary MIDI, perkusje MIDI, instrumenty dęte MIDI, pudełka z suwakami i pokrętłami, rękawiczki MIDI i wiele innych. Wszystkie ontrolery MIDI inne, niż klawiatura, często określane są mianem alternatywnych kontrolerów MIDI.

MIDI DATA: Dane MIDI. Termin o szerokim znaczeniu, określający wszystkie rodzaje  informacji, które są przesyłane pomiędzy urządzeniami MIDI.

MIDI DEVICE: Urządzenie MIDI. Ogólne określenie na jakiekolwiek urządzenie (sprzętowe lub software’owe) obsługujące protokół MIDI, takie jak syntezator, moduł brzmieniowy, interfejs, kontroler itp.

MIDI FILE: Plik MIDI. Skrót od określenia „Standard MIDI File (SMF)”: pliki zrozumiałe dla sekwencerów, zapisane w jednym z formatów SMF. Większość aplikacji  DAW i sekwencerów, które zapisują utwory w swoim własnym formacie, potrafią również zapisać i odczytać utwory zapisane w formacie SMF, za pomocą którego łatwo można przenieść utwór do innego sekwencera/aplikacji DAW.

Jakkolwiek nie jest to obowiązkowe, większość plików MIDI odwołuje się do standardu GM (General MIDI) jeśli chodzi o mapowanie brzmień perkusji i instrumentów. Robi się tak po to, żeby łatwo można było odtworzyć utwór na różnych urządzeniach dysponujących swoimi zestawami brzmień.

MIDI IN, OUT, THRU: Są to określenia i funkcje portów MIDI, które znajdziemy w  większości urządzeń MIDI. MIDI IN tylko odbiera dane, MIDI OUT wysyłać dane, a MIDI THRU przesyła dalej do podłączonego urządzenia dane MIDI, które wchodzą przez port MIDI IN.

MIDI INTERFACE: Interfejs MIDI. Punkt lub punkty, w poprzez które można podłączyć łącze danych w urządzeniu MIDI. Komputery z reguły nie są wyposażane w klasyczne 5-pinowe złącze DIN. Można rozbudować komputer o takie złącze np. przy pomocy  zewnętrznego interfejsu MIDI. Możliwe jest również wykorzystanie zwykłego złącza USB  na potrzeby transmisji danych MIDI.

MIDI KEYBOARD: Klawiatura MIDI. Elektroniczna klawiatura, która umożliwia wysyłanie i odbieranie danych MIDI. Pod klawiszami w klawiaturze MIDI znajdują się mikroprzełączniki połączone z procesorem, które przesyłają informacje takie, jak wysokość nuty, czas trwania, głośność itd..

MIDI PORT: Miejsce lub miejsca w urządzeniu MIDI, przez które łączy się je z innymi urządzeniami MIDI. Pierwotnie do tego celu były wykorzystywane wyłącznie 5-pinowe złącza DIN. Obecnie port MIDI może również wykorzystywać złącze USB lub FireWire.

MIDI SEQUENCER: Sekwencer MIDI. Obecnie najczęściej jest to program (w przeszłości  często sekwencery były osobnymi urządzeniami) przeznaczony do nagrywania kompozycji muzycznych. Możesz myśleć o sekwencerze jak o edytorze do muzyki. Słowo „sekwencer”  słyszy się ostatnio coraz rzadziej, ponieważ zamiast niego używa się określenia DAW (ang. Digital Audio Workstation). Określenie DAW sugeruje, że dany sekwencer umożliwia rejestrowanie i edycję nie tylko sekwencji MIDI, ale także audio, a także wykonywanie mnóstwa zadań związanych z przetwarzaniem dźwięku.

MIDI CLOCK: Komunikat Systemowy czasu rzeczywistego, przy pomocy którego odbywa się synchronizacja kilku urządzeń MIDI. MIDI Clock funkcjonuje z rozdzielczością 24 ppqn (ang. „pulses per quarter note”), czyli 24 „impulsów” na ćwierćnutę.

MIDI MERGE: Urządzenie, które przyjmuje dane MIDI z różnych źródeł i łączy je w jeden strumień danych wychodzących (output).

MIDI MESSAGE: Komunikat MIDI. Pakiety danych, które tworzą strumień informacji MIDI.

MIDI TIME CODE (MTC): Jest to podprotokół w ramach standardu MIDI, który służy do synchronizacji urządzeń MIDI. Komunikaty MTC stanowią alternatywę dla komunikatów MIDI Clock i Song Position Pointer. MTC to przerobiona wersja SMPTE dostosowana do potrzeb transmisji MIDI. Część urządzeń MIDI nie potrafi zinterpretować komunikatów MTC.

MIXER: Sprzętowe lub programowe urządzenie, które umożliwia mieszanie dźwięku pochodzącego z wielu oddzielnych źródeł, łączenie kilku źródeł w grupy itp.

MIDI MACHINE CONTROL (MMC): Zestaw komunikatów MIDI wykorzystywanych do sterowania rejestratorem i takimi jego funkcjami, jak „Play”, „Stop”, czy „Record”.

MODWHEEL: Kontroler modulacji w postaci kółka lub pokrętła, często spotykany w syntezatorach, przy pomocy którego muzyk może płynnie modulować brzmienie dźwięku. Zwykle istnieje możliwość przypisania dowolnego parametru, który można kontrolować przy pomocy MODWHEEL. Najczęściej do tego sprzętowego kontrolera podpięta jest wysokość dźwięku (Pitch) i wibrato.

MONO: To słowo ma wiele znaczeń ale w odniesieniu do MIDI oznacza, że na jednym kanale MIDI można zagrać tylko jedną nutę naraz.

MONITOR: W odniesieniu do dźwięku to pojęcie oznacza głośnik przy pomocy którego możemy usłyszeć materiał dźwiękowy. W szerszym znaczeniu możemy mówić o kompletnym systemie odsłuchu dźwięku na scenie, przy pomocy którego występujący artyści słyszą co grają oni sami oraz pozostali członkowie zespołu.

MODULATION: Modulacja dosłownie oznacza zmianę parametrów sygnału dźwiękowego. MOD WHEEL to urządzenie często spotykane w syntezatorach, najczęściej w kształcie kółka lub joysticka, za pomocą którego muzyk steruje intensywnością modulacji.

MSB (MOST SIGNIFICANT BYTE): Najbardziej znaczący bajt. W systemie MIDI do zapisywania liczb mieszczących się w przedziale przekraczającym 0-127, trzeba użyć więcej, niż jednego bajtu. W przypadku zapisywania liczby przy pomocy kilku bajtów, wartość bajtu MSB ma największy wpływ na wartość zapisywanej liczby.

MULTI-TIMBRAL: Możliwość generowania przez instrument jednocześnie (w tym samym czasie) kilku różnych brzmień, z których każde kontrolowane jest na innym kanale MIDI.

MULTITRACK: Wielośladowość. Możliwość nagrywania i odtwarzania wielu śladów przez urządzenie nagrywające, takie jak sekwencer czy DAW. Obecnie w zasadzie nie spotyka się urządzeń innych, niż umożliwiających rejestrację wielośladową, może z wyjątkiem sekwencerów wbudowanych w cyfrowe pianina.

Powrót na początek

NOTATION PROGRAM: Programy przeznaczone do przygotowywania zapisu nutowego nagrań, wyspecjalizowane w klasycznej, konwencjonalnej prezentacji danych utworu w postaci nut na pięciolinii. Aplikacje tego typu pracują praktycznie wyłącznie na danych w formacie MIDI. W funkcję wizualizacji zapisu nutowego jest w większym lub mniejszym stopniu wyposażona większość aplikacji DAW.

NOTE ON/OFF COMMAND: Komunikat NOTE ON/OFF to komunikat z grupy Channel Voice Message przesyłający informację o tym, kiedy nuta ma zabrzmieć i kiedy należy „zdjąć palec z klawisza”. W zależności od ustawień obwiedni głośności danego brzmienia, „puszczenie klawisza” nie zawsze spowoduje natychmiastowe zamilknięcie brzmienia.

Jeśli wykonujesz dużo edycji materiału MIDI, związanej z wycinaniem i wklejaniem fragmentów utworu, warto zwracać baczną uwagę na to, aby podczas tych operacji nie „zgubić” komunikatów NOTE OFF (większość platform DAW nie pokazuje tych komunikatów, pomimo, że przecież istnieją). „Zgubienie” komunikatu NOTE OFF może skutkować powstawaniem zawieszonych nut (takich, które nie przestają grać), brzydko brzmiących pętli lub wyświetlania w edytorze nieskończenie długich pasków reprezentujących długość nuty. Motto: uważaj, żeby nie „zgubić” komunikatów NOTE OFF podczas wycinania i wklejania fragmentów utworu.

Powrót na początek

OMNI: Słowo, które w łacinie oznacza „Wszystkie”, w kontekście MIDI wykorzystywane jest do określenia kilku trybów (MIDI Modes), w których może działać urządzenie odbierające komunikaty MIDI.

OMNI ON oznacza, że urządzenie będzie odpowiadało na komunikaty wysłane na wszystkich kanałach MIDI.

OMNI OFF (POLY – Mode 3) – urządzenie odpowiada tylko na jeden, predefiniowany kanał MIDI.

OMNI OFF (MONO – Mode 4) – każde brzmienie może być przypisane do swojego własnego kanału MIDI.

OSCILLATOR: Oscylator. Najważniejszy układ syntezatora, odpowiedzialny za generowanie dźwięku. W pierwszych syntezatorach oscylatory generowały jeden z podstawowych przebiegów fali dźwiękowej: piłokształtny, prostokątny, sinusoidalny, pulsowy itp. W nowoczesnych syntezatorach, praca oscylatora może być sterowana niezliczonymi przebiagami fal i próbkami dźwięku.

Powrót na początek

PAN: Panorama. Parametr określający umieszczenie dźwięku w przestrzeni stereo. Dźwięk stereo utworzony jest z dwóch kanałów monofonicznych, umieszczonych w przestrzeni stereo skrajnie po lewej i skrajnie po prawej stronie.  Kontroler PAN umożliwia sterowanie głośnością obu tych składowych monofonicznych dźwięku, które tworzą efekt w postaci słyszanego przez nas dźwięku wynikowego umieszczonego w przestrzeni stereo.

PARAMETRIC EQUALIZER: Equalizer. Zestaw kontrolerów dźwięku umożliwiających korekcję dźwięku w różnych zakresach częstotliwości. Dla każdego zakresu częstotliwości jest możliwość jego podcięcia lub wzmocnienia.

PARAMETERS: Parametry. Element urządzenia lub instrumentu, którym można indywidualnie sterować. Przykładem parametru jest poziom odcięcia filtru (ang. Filter cutoff). Innymi przykładami parametrów są narastanie w obwiedni głośności dźwięku (Envelope Attack) i pogłos (Reverb).

PATCH: Źródło tego słowa sięga do dni syntezatorów modularnych, kiedy to połączeń pomiędzy różnymi modułami, a także ich parametryzacji dokonywało się przy pomocy fizycznych kabli (patch cords). Ostateczne brzmienie uzyskiwało się dzięki wielokrotnym połączeniom i stąd nazwa „patch”. W wyniku szybkiego postępu technologii syntezatory modularne przeszły do historii ale określenie pozostało i stosuje się je do dziś na określenie dowolnego pojedynczego, dającego się rozpoznać brzmienia np. brass „patch”, piano „patch” itd.

PITCH WHEEL: Urządzenie sterujące, często spotykane w syntezatorach po lewej stronie od klawiatury, wykorzystywane do manipulowania wysokością dźwięku podczas grania na instrumencie.

PITCH BEND: Komunikat typu „Channel Voice Message” lub czynność wykonywana przy pomocy tego komunikatu, ogólnie rzecz biorąc inicjowana przy pomocy „Pitch wheel” (kółka sterującego wysokością dźwięku) lub przez dowolny inny kontroler umożliwiający sterowanie wysokością dźwięku. Pitch Bend umożliwia płynne podwyższanie lub obniżanie wysokości pojedynczej nuty lub akordu. Można korzytać z „Pitcy Bend” podczas grania na żywo lub też można nagrać zmiany tego parametru jako sekwencję i następnie odtwarzać. W przeciwieństwie do strumienia danych kierujących głośnością lub numerem granej nuty, Pitch Bend tworzy dość złożony strumień danych, który trudno jest ręcznie edytować.

POLY: Skrót od „polyphonic” (polifoniczny). Jeżeli urządzenie jest polifoniczne, to znaczy, że potrafi grać kilka nut jednocześnie.

PORT: Miejsce do podłączeń.

PLUG-IN: Wtyczka. To określenie początkowo pojawiło się w programach do edycji grafiki ale wkrótce zostało zaadaptowane również na potrzeby oprogramowania muzycznego. Termin ten opisuje małe programy komputerowe (wtyczki) zaprojektowane do pracy wewnątrz (czasem też na zewnątrz) głównej aplikacji (hostującej). Zadaniem plug-inów jest rozszerzenie standardowych możliwości aplikacji o dodatkowe funkcje.

Na początku pojawiły się wtyczki TDM do ProTools, wkrótce potem Steinberg stworzył uniwersalny standard VST. Inne znane standardy wtyczek to DirectX i RTAS.

PRESET: Patch lub Program w urządzeniu, który nie może zostać skasowany.

PROGRAM CHANGE: komunikat „Channel message” (o wartości w przedziale 000-127), który „mówi” urządzeniu, którego ma używać numeru patch’a/brzmienia/presetu itd. Komunikatowi Program Change może – a wręcz powinien – towarzyszyć komunikat Bank Select, ponieważ standard MIDI może określać wiele różnych banków, a w każdym z nich do 128 programów (brzmień). Jeśli urządzenie nie odbierze komendy Bank Select, to po prostu zmieni numer brzmienia wskazany przez polecenie Program Change w ramach tego banku brzmień, który akurat jest aktywny.

Ważną rzeczą jest, aby komunikaty Program Change były umieszczane na samym początku sekwencji GM (czyli plików MIDI), dzięki czemu partie dla pianina zostaną odegrane od początku brzmieniem pianina, partie gitary brzmieniem gitary itd.

PUNCH-IN/PUNCH-OUT: The process of quickly going in and out of ‘record’ on a track, often done when a passage needs to be re-recorded within a longer part that is otherwise OK (i.e. a repair), or when a part comes in mid-song.

Powrót na początek

Q: Parametr ten jest spotykany zarówno w filtrach, jak też w equalizerach parametrycznych, choć w obu przypadkach oznacza on coś trochę innego. W filtrach syntezatora, parametr Q odnosi się do rezonansu: określa siłę wzmocnienia sygnału w punkcie odcięcia filtra, co skutkuje charakterystyczny, „gwiżdżący” efekt rezonansu. W equalizerach parametryczny z kolei, Q określa szerokość zakresu częstotliwości, które podbijamy lub ściszamy suwakami. Mała wartość Q określa wąskie pasmo wokół konkretnej częstotliwości, natomiast wraz ze zwiększaniem wartości Q możemy sterować szerszym pasmem częstotliwości (wysokie, średnie, niskie).

QUANTIZATION: Kwantyzacja. W sekwencerach MIDI jest to automatyczne dopasowanie umiejscowienia nut w czasie, zgodnie z jakąś formułą lub wzorem, w sposób inny, niż w oryginalnym nagraniu. Najprostszy przykład kwantyzacji, np. kwantyzacja nagranego pasażu do szesnastek, będzie polegać na „dociągnięciu” położenia wszystkich kwantyzowanych nut do najbliższych sąsiadujących z nimi szesnastek. Zaowocuje to powstaniem pasażu o niezwykle precyzyjnym timingu ale jednocześnie brzmiącego niezwykle drętwo i mechanicznie. W większości sekwencerów istnieje możliwość zastosowania bardziej subtelnych ustawień kwantyzacji, które „korygują” timing nut (ich położenie w czasie) delikatniej, w sposób bardziej naturalny. W skrajnym przypadku ustawienia kwantyzacji mogą dodawać czynnik ludzki (czyli pewną nieprecyzyjność w rytmie), która nie istniała w oryginalnym nagraniu.

W świecie cyfrowego dźwięku, pojęcie to wskazuje rozdzielczość zarejestrowanego sygnału audio (np. kwantyzacja 16-bitowa lub 24-bitowa).

QWERTY KEYBOARD: Klawiatura QWERTY. Typowa klawiatura komputera (notebooka), w odróżnieniu od klawiatury muzycznej. Słowo „QWERTY” wzięło się stąd, że w klawiaturze komputera tak właśnie nazywa się pierwszych 6 liter od lewej w pierwszym górnym wierszu.

Powrót na początek

RAM:  Pamięć RAM (Random Access Memory). Pamięć komputera (również instrumentu), która przechowuje dane tylko tymczasowo. Jej zawartość ulega natychmiastowemu wyczyszczeniu, gdy wyłączysz komputer (lub instrument). Jeżeli chcesz utrwalić dane przechowywane w pamięci RAM, musisz zapisać je na dysku twardym, pamięci USB lub na innym.

REAL TIME: Czas rzeczywisty. Tak, jak wskazuje sama nazwa, określenie to odnosi się do działań i procesów wykonywanych na żywo. Nagrywanie na żywo („real time”) w sekwencerze lub w DAW jest przeciwieństwem nagrywania krok po kroku („step time”), czyli ręcznego wprowadzania nuta po nucie. Kontrolery czasu rzeczywistego („Real-time controllers”) umożliwiają sterowanie na żywo różnymi parametrami brzmienia, co jest szczególnie przydatne podczas występu.

RECEPTION MODE: Tryb odbierania danych. Instrument w tym trybie odbiera i reaguje na przychodzące do niego informacje.

RELEASE: Zanikanie. Jest to ostatnia faza w obwiedni głośności dźwięku, odpowiedzialna za zanikanie głośności dźwięku od momentu puszczenia klawisza (od momentu wygenerowania komunikatu „Note off”). Ustawienie dużej wartości parametru „Release” powoduje, że dźwięk zanika powoli, natomiast mała wartość tego parametru powoduje, że po puszczenia klawisza dźwięk zanika w tym samym momencie.

RESAMPLE: Resampling. Proces przeliczania częstotliwości próbek  sampla  na częstotliwość inną, niż ustawiona podczas pierwotnego nagrywania. Potrzeba przeprowadzenia resamplingu (na niższą częstotliwość próbkowania) może być podyktowana koniecznością zmniejszenia rozmiaru pliku. W zależności od natury danego dźwięku, resampling może wywrzeć niekorzystny wpływ na postrzeganą przez odbiorcę jakość dźwięku.

ROM: Pamięć tylko do odczytu (Read Only Memory). Pamięć o permanentnej (stałej) zawartości, której zawartości nie można zmienić w toku normalnego użytkowania komputera lub instrumentu. ROM jest na przykład wykorzystywany do przechowywania presetów syntezatorów i próbek brzmień, z których tworzymy barwy.

REVERB: Pogłos. Efekt, który symuluje pogłos lub odbicia dźwięku tworzące się w różnego rodzaju przestrzeniach fizycznych. Dodanie tego typu efektu tworzy wrażenie, że dźwięk rozlega się w dużej koncertowej hali, małym pokoju, w Wielkim Kanionie itd. W protokole General MIDI wykorzystano kontroler nr 91 (CC#91) do sterowania poziomem głośności efektu Reverb. Dodatkowo w pliku General MIDI można zaprogramować określone rodzaje efektu Reverb i jego długość.

Powrót na początek

SAMPLE: A sound bite – either a rhythmic loop or a static sound – stored as a digitized waveform in a computer, or sample-enabled synthesizer. A sample can also refer to single slice of a digital audio wave.

SAMPLER: Sampler to program komputerowy lub urządzenie, które służy do cyfrowego nagrywania dźwięków, ich edycji i odtwarzania. Sample są to cyfrowo zarejestrowane próbki brzmień instrumentów, ludzkiego głosu lub dowolnych innych dźwięków, które chcemy wykorzystać do stworzenia z nich naszych barw (brzmień). Następnie możemy użyć tych sampli (zbudowanych z nich brzmień) do grania na nich, albo bezpośrednio przy pomocy klawiatury MIDI, albo wywołując je przy pomocy sekwencera (a konkretnie, przy pomocy komunikatów „Note on”).

SAMPLING RATE: Częstotliwość, z jaką odbywa się próbkowanie dźwięku podczas nagrywania. Częstotliwość próbkowania określa ile razy na sekundę sygnał audio jest próbkowany i przetwarzany na dane cyfrowe. Tak, jak podpowiada nam logika, wyższe częstotliwości próbkowania oznaczają większą liczbę próbek dźwięku na sekundę, a tym samym – jego wyższą jakość (większą precyzję próbkowania). Im wyższa jest częstotliwość próbkowania, tym więcej potrzeba pamięci do zapisania dźwięku, dlatego zwykle jest tu potrzeba kompromisu pomiędzy jakością dźwięku, a przestrzenią pamięci (dysku), jaką dysponujemy. Z reguły nie ma potrzeby nagrywania dźwięku z częstotliwością powyżej 44,1 kHz, ponieważ przy zapisie z wyższą częstotliwością próbkowania różnica byłaby i tak niezauważalna, szczególnie jeśli rejestrowany dźwięk nie zwiera dużych ilości wysokich częstotliwości dźwięku. Zakłada się, że optymalna sytuacja następuje wówczas, gdy częstotliwość próbkowania jest dwukrotnie wyższa, niż najwyższa częstotliwość nagrywanego dźwięku. Ponieważ ucho ludzkie słyszy dźwięki co najwyższej o częstotliwości 20 kHz, przyjmuje się, że częstotliwość, z jaką zapisane są płyty CD, czyli 44,1 kHz, jest wystarczająca.

SCSI (SMALL COMPUTER SYSTEM INTERFACE): Jeden ze starych typów podłączenia urządzeń (głównie dyskowych) i zarazem standard przesyłania danych pomiędzy tymi urządzeniami, np. pomiędzy komputerem i zewnętrznym dyskiem. Obecnie standard ten jest już prawie całkiem wyparty przez współczesne standardy, takie jak USB, czy FireWire.

SERIAL: Komunikacja szeregowa. Rodzaj komunikacji, w której informacje przesyłane są sekwencyjnie, tzn. jedna po drugiej (bit po bicie). Tego typu komunikację wykorzystuje protokół MIDI. Przeciwieństwem komunikacji szeregowej jest komunikacja równoległa (Parallel), gdzie dane przesyłane są równocześnie.

SEQUENCER: Sekwencer. Oprogramowanie lub urządzenie, które umożliwia zapis, edycję i odtwarzanie zdarzeń MIDI sterujących urządzeniami lub oprogramowaniem wytwarzającym dźwięk, w celu zarejestrowania  i odtworzenia kompletnych utworów muzycznych. Historia sekwencerów zaczęła się od urządzeń i oprogramowania pracujących wyłącznie z sekwencjami MIDI, następnie pojawiły się sekwencery obsługujące również ślady audio. Współczesne sekwencery, które mogą przetwarzać zarówno sekwencje MIDI, jak i audio, określa się mianem DAW.

S/PDIF: Rozwinięcie tego skrótu to „Sony/Philips Digital Audio Interface”. Formalnie ta specyfikacja ma oznaczenie IEC60958 ale zdecydowanie bardziej rozpoznawana jest pod nazwą S/PDIF. Jest to konsumencki standard transferu cyfrowego sygnału audio. Standard S/PDIF umożliwia równoczesne przesyłanie i odbiór sygnału audio.

SOLO: Pojęcie o wielu kontekstowych znaczeniach: (1) najczęściej używane do opisania czynności słuchania dźwięku pochodzącego tylko z jednego kanału lub śladu w miksie, (2) mogące opisywać również dźwięki przewodniej linii melodycznej w utworze, (3) używane także do określenia improwizowanej formy instrumentalnej w utworze (solo gitarowe, solo perkusyjne itd.).

Powrót na początek

TEMPO: Prędkość odtwarzania utworu lub pętli. Posługując się funkcją MIDI Clock można ustalić jedno tempo dla całego utworu. Istnieje również możliwość zaprogramowania zmian tempa w utworze, dzięki czemu uzyskujemy bardziej naturalne, ludzko brzmiące wykonanie.

TICK:  Najmniejszy możliwy  przyrost (postęp na linii czasu) utworu, którego rozmiar (w ujęciu czasowym) zależy od rozdzielczości urządzenia lub aplikacji, z której korzystamy.

TIMBRE: Tembr, brzmienie, barwa dźwięku.

TREMOLO: Cykliczna, wibrująca zmiana głośności w dźwięku, wykorzystywana jako jeden z elementów ekspresji podczas gry na instrumencie.

TIME CODE: Dane dotyczące czasu wykorzystywane do synchronizacji współpracujących ze sobą urządzeń muzycznych.

TRACK: Ślad. Miejsce zapisu danych muzycznych w utworze, które możemy kontrolować jako oddzielny obiekt. Ogólnie rzecz ujmując, współczesne systemy DAW udostępniają nieograniczoną liczbę śladów MIDI i Audio, na których można rejestrować materiał muzyczny.

THRU: Port MIDI THRU „przepuszcza przez siebie” dane przychodzące do instrumentu portem MIDI IN i „wypuszcza je” w niezmienionej postaci jak port MIDI OUT. W aplikacjach muzycznych porty MIDI OUT można skonfigurować jako porty MIDI THRU, czyli w taki sposób, aby „nasłuchiwały” sygnałów przychodzących na do portu MIDI IN i wysyłały go na zewnątrz aplikacji.

THRU-BOX: Istnieją urządzenia nie wyposażone w port THRU i wówczas jest możliwość ich rozbudowy poprzez dokupienie fizycznego pudełka, które z reguły jest wyposażone w gniazdo wejściowe MIDI IN i kilka gniazd wyjściowych typu MIDI THRU, z których każde transmituje ten sam sygnał, identyczny z sygnałem wchodzącym przez gniazdo MIDI IN.

Powrót na początek

USB MIDI: Pojęcie opisujące konfigurację, w której port USB jest wykorzystywany do transmisji danych MIDI.

Powrót na początek

VELOCITY:  Miara głośności, z jaką odgrywane są nuty. Standard MIDI określa skalę głośności w przedziale od 0 do 127.

VOICE EDITOR: Aplikacyjny interfejs udostępniający narzędzia do kontrolowania źródła dźwięku. Wszelkie zmiany ustawień są transmitowane natychmiast do instrumentu poprzez protokół MIDI i w ten sposób słyszymy w czasie rzeczywistym każdą wprowadzoną przez nas zmianę ustawień.

VOCODER: Modulator audio, który po zastosowaniu w odniesieniu do ludzkiego głosu daje efekt „głosu robota”. Najczęściej używa się go do przetwarzania ludzkiego głosu, przy czym wysokością uzyskanego głosu steruje się przy pomocy nut granych na klawiaturze MIDI (lub wcześniej zarejestrowanych i odtwarzanych z sekwencera).

VST PLUG-IN: tzw. wtyczki VST, których nazwa pochodzi od słów „Virtual Studio Technology„. Początkowo była to technologia firmy Steinberg. Została ona szeroko zaadaptowana i obecnie stanowi obowiązujący, uniwersalny standard. VST to format, w którym tworzone są wirtualne instrumenty (VSTis) i wirtualne efekty (VST fx), których używamy w środowisku Cyfrowej Edycji Dźwięku (ang. DAW). Pomimo, że generalnie wtyczki VST funkcjonują w domenie audio (syntezatory wirtualne, efekty dźwiękowe, automaty perkusyjne itd.), to sterowanie wtyczkami VST odbywa się przy pomocy systemu MIDI.

Powrót na początek

WORD CLOCK: Sygnał wykorzystywany do synchronizacji urządzeń podczas przesyłania cyfrowych danych audio. Zadaniem sygnału Word Clock jest zapewnienie, że dane zostaną odebrane z tą samą częstością, z jaką zostały one wysłane. Kiedy współpracuje kilka podłączonych ze sobą cyfrowych urządzeń, wszystkie muszą być zsynchronizowane do tego samego sygnału Word Clock.  W przeciwnym razie prawdopodobnie pojawią się problemy z transferem audio, których skutkiem będzie pojawienie się niepożądanych szumów.

Powrót na początek

XLR CONNECTOR: Profesjonalne 3-pinowe złącze muzyczne, pierwotnie używane do podłączania mikrofonów. Złącze to jest wyposażone w mechanizm blokady: metalowej, solidnie wykonanej zapadki, która po „kliknięciu” stanowi zabezpieczenie przed przypadkowym wyciągnięciem kabla z gniazda. Złącze to może być również wykorzystane do podłączania kabli MIDI, choć jest to rzadko spotykane rozwiązanie.

Dodaj komentarz